Alle berichten van admin

De belangrijkste keuzes van ons leven

Afbeeldingsresultaat voor site:ilocate.nl

De belangrijkste keuzes van ons leven -onze keuze voor een partner, beroep, huis of vakantie – worden genomen door ons verhalende zelf. Stel dat je kunt kiezen tussen twee vakanties. Je kunt naar Jamestown, Virginia, gaan voor een bezoek aan het historische koloniale stadje waar in 1607 de eerste Engelse nederzetting op het Noord-Amerikaanse vasteland werd gevestigd. Of je kunt je grootste droomvakantie aller tijden realiseren, of dat nu wandelen in Alaska is, zonnebaden in Florida of een ongebreideld bacchanaal van seks, drugs en gokken in Las Vegas. Er is maar één voorwaarde: als je je droomvakantie kiest, moet je vlak voordat je daarna weer op het vliegtuig naar huis stapt een pil nemen die al je herinneringen aan die vakantie zal uitwissen. Wat er in Vegas gebeurt, blijft dan letterlijk voor altijd in Vegas. Welke vakantie zou je kiezen? De meeste mensen zouden kiezen voor het koloniale Jamestown, omdat de zakelijke energie vergelijken meeste mensen hun creditcard toevertrouwen aan hun verhalende zelf, dat alleen om verhalen geeft en nul komma nul belangstelling heeft voor zelfs de meest waanzinnige ervaringen als het zich die later toch niet kan herinneren. In werkelijkheid zijn het ervarende zelf en het verhalende zelf geen totaal gescheiden entiteiten, maar zijn ze nauw met elkaar verweven. Het verhalende zelf gebruikt onze ervaringen als belangrijke (maar niet de enige) ruwe grondstoffen voor zijn verhalen. Deze verhalen bepalen op hun beurt wat het ervarende zelf voelt. We ervaren honger heel verschillend als we vasten tijdens de ramadan, als we nuchter moeten blijven voor een medische ingreep of als we niet eten omdat we geen geld hebben. De verschillende betekenissen die het verhalende zelf onze honger toedicht creëren totaal verschillende ervaringen. Daar komt bij dat het ervarende zelf vaak sterk genoeg is om de mooiste plannetjes van het verhalende zelf te saboteren. Ik kan bijvoorbeeld aan het nieuwe jaar beginnen met het goede voornemen om op dieet te gaan en elke dag de sportschool te bezoeken. Dat soort verheven ideeën zijn het monopolie van het verhalende zelf. Maar een zakelijke energie week later, als het tijd is om naar de sportschool te gaan, neemt het ervarende zelf het over. Ik heb geen zin om naar de sportschool te gaan. In plaats daarvan bestel ik een pizza, ga op de bank zitten en zet de tv aan.

Nieuwe technologische realiteiten

Gerelateerde afbeelding

Marx en zijn volgelingen begrepen de nieuwe technologische realiteiten en de nieuwe menselijke ervaringen, dus hadden ze relevante antwoorden op de nieuwe problemen van de industriële maatschappij en originele ideeën over manieren om te profiteren van de ongekende nieuwe kansen. De socialisten creëerden een heerlijke nieuwe religie voor een heerlijke nieuwe wereld. Ze beloofden verlossing door technologie en economie, waarmee ze de eerste technoreligie in de geschiedenis vestigden en de fundamenten van het ideologische discours veranderden. Vóór Marx definieerden en onderscheidden mensen zich aan de hand van hun ideeën over God in plaats van productiemiddelen. Sinds Marx werden vraagstukken op het winkel huren arnhem gebied van technologie en economische structuren veel belangrijker en onderscheidender dan discussies over de ziel en het hiernamaals. In de tweede helft van de twintigste eeuw heeft de mensheid zichzelf bijna uitgeroeid in een geschil over productiemethoden.
Zelfs de felste critici van Marx en Lenin namen hun basisideeën over de geschiedenis en de maatschappij over en begonnen dieper na te denken over technologie en productie dan over God en hemel. Medio negentiende eeuw waren maar weinig mensen zo opmerkzaam als Marx, dus ondergingen maar een paar landen snelle industrialisatie. Die paar landen hebben de wereld veroverd. De meeste samenlevingen begrepen niet wat er gebeurde en misten daardoor de vooruitgangstrein. Het India van Dayananda en het Soedan van de Mahdi bleven zich veel meer verdiepen in God dan in stoommachines en daardoor werden ze bezet en uitgebuit door het geïndustrialiseerde Groot-Brittannië. Pas de laatste jaren heeft India enige vooruitgang weten te winkel huren den haag boeken in het dichten van de economische en geopolitieke kloof die het van Groot-Brittannië scheidde. Soedan ploetert nog steeds in de marge.

De humanistische geloofsoorlogen

Afbeeldingsresultaat voor site:ilocate.nl

Aanvankelijk leken de verschillen tussen liberaal humanisme, socialistisch humanisme en evolutionair humanisme tamelijk onbeduidend. Vergeleken bij de enorme kloof tussen alle humanistische sektes en het christendom, de islam of het hindoeïsme waren de meningsverschillen tussen uiteenlopende versies van het humanisme te verwaarlozen. Zolang we het er met zijn allen over eens zijn dat God dood is en dat de menselijke belevingswereld het enige is wat het universum zin geeft, maakt het dan echt zoveel uit of we alle menselijke ervaringen gelijkschakelen of sommige daarvan superieur achten aan andere? Maar toen het humanisme de wereld veroverde, werden deze schisma’s alsmaar groter, tot ze uiteindelijk winkel huren amsterdam ontbrandden in de dodelijkste geloofsoorlog uit de geschiedenis. In het eerste decennium van de twintigste eeuw stonden de orthodoxe liberalen volgens hun eigen gevoel nog heel sterk in hun schoenen. Ze waren ervan overtuigd dat de wereld een ongekende periode van vrede en voorspoed wachtte als individuen maximale vrijheid van expressie kregen en hun hart konden volgen. Het kon wat tijd kosten om de kluisters van traditionele hiërarchieën, obscurantistische religies en hardvochtige wereldrijken te ontmantelen, maar elk decennium zou nieuwe vrijheden en verworvenheden brengen en uiteindelijk zouden we het paradijs op aarde creëren. In de gouden tijden van juni 1914 dachten de liberalen dat de geschiedenis aan hun kant stond. Tegen kerst 1914 waren de liberalen in shock en in de decennia daarna kwamen hun ideeën van links en rechts onder vuur te liggen. Socialisten beweerden dat het liberalisme in wezen een vijgenblad is voor een gewetenloos, uitbuitend, racistisch systeem. Het opschepperige woord ‘vrijheid’ moest gelezen worden als ‘eigendom’. De verdediging van het recht van het individu om te doen wat goed voelt leidde in de meeste gevallen tot het beschermen van het bezit en de privileges van de middenklasse en de bovenlaag. Wat heb je aan de vrijheid om te leven waar je wilt als je de huur niet kunt betalen, de vrijheid om te studeren wat winkel huren eindhoven je interesseert als je het collegegeld niet hebt en de vrijheid om te gaan waar je maar wilt als je geen auto kunt kopen? Onder het liberalisme, zo werd alom geschimpt, was iedereen vrij om te verhongeren. Erger nog, met al die aansporingen aan mensen om zichzelf als aparte individuen te beschouwen scheidde het liberalisme hen van hun klassengenoten, zodat ze zich niet konden verenigen tegen het systeem dan hen onderdrukte. Het liberalisme hield de ongelijkheid dus in stand en veroordeelde de massa tot armoede en de elite tot vervreemding.

Op naar Oz

Gerelateerde afbeelding

Net als alle andere bronnen van gezag hebben gevoelens zo hun tekortkomingen. Het humanisme gaat ervan uit dat elk mens een authentiek innerlijk zelf heeft, maar als ik daarnaar probeer te luisteren, hoor ik vaak ofwel stilte of een kakofonie van tegenstrijdige stemmen. Om dat probleem te overwinnen heeft het humanisme ons niet alleen een nieuwe bron van gezag gegeven, maar ook een nieuwe methode om dat gezag te raadplegen en tot ware kennis te komen. In het middeleeuwse Europa was de voornaamste formule voor kennis: KENNIS = BIJBEL x LOGICA.* Als mensen het antwoord op een belang
* Deze formule bevat een maalteken omdat de elementen op elkaar inwerken. Volgens middeleeuwse scholastici kun je de Bijbel hoe dan ook niet begrijpen zonder logica. Als je logische waarde nul is, dan kun je de Bijbel van a tot z doorlezen, maar blijft de som van je kennis nul. Omgekeerd is het zo kantoorruimte huren arnhem dat geen enkele hoeveelheid logica je kan helpen als je Bijbelwaarde nul is. Als de formule het plusteken zou gebruiken, zou dat impliceren dat iemand met veel logica en geen Bijbel nog steeds veel kennis zou hebben, wat mensen als jij en ik misschien redelijk zouden vinden, maar middeleeuwse scholastici niet. rijke vraag wilden weten, lazen ze de Bijbel en gebruikten ze hun logica om de precieze betekenis van de tekst te doorgronden. Geleerden die de vorm van de aarde wilden determineren, zochten de Bijbel bijvoorbeeld af naar relevante verwijzingen. Een geleerde wees erop dat er in Job 38:13 sprake is van ‘de einden der aarde’ die vastgepakt kunnen worden, zodat ‘de goddelozen uit haar uitgeschud zouden worden’. Dit impliceert volgens deze expert dat de aarde een plat vierkant moet zijn, met die ‘einden’ waaraan hij vastgepakt kan worden. Een andere wijsgeer verwierp deze interpretatie en begon over Jesaja 40:22, waarin over God wordt gezegd: ‘Hij is het, Die daar zit boven den kloot der aarde.’ Is dat geen bewijs dat de aarde rond is? In de praktijk kwam het erop neer dat geleerden kennis zochten door jaren door te brengen in scholen en bibliotheken, waar ze alsmaar teksten lazen en hun logica aanscherpten, zodat ze de teksten juist konden interpreteren. De wetenschappelijke revolutie kwam met een heel andere formule voor kennis: KENNIS = EMPIRISCHE GEGEVENS x WISKUNDE. Als we ergens antwoord op zoeken, moeten we relevante empirische gegevens verzamelen en die analyseren met wiskundige middelen. Om bijvoorbeeld de vorm van de aarde te bepalen, kunnen we beginnen met het observeren van de zon, de maan en de planeten vanaf verschillende punten op aarde. Zodra we genoeg observaties hebben, kunnen we daar met behulp van een driehoeksmeting niet alleen de kantoorruimte huren den haag vorm van de aarde uit afleiden, maar ook de structuur van het hele zonnestelsel. In de praktijk komt dit erop neer dat wetenschappers kennis zoeken door jaren door te brengen in observatoria en laboratoria, door onderzoeksexpedities te ondernemen, door steeds meer empirische gegevens te verzamelen en hun wiskundige hulpmiddelen steeds verder te verfijnen, zodat ze de gegevens correct kunnen interpreteren.

Hightech-startup

Afbeeldingsresultaat voor site:ilocate.nl

Neem bijvoorbeeld een computerprogrammeur die honderd euro per uur verdient bij een of andere hightech-startup. Op een dag krijgt haar bejaarde vader een beroerte. Hij heeft ineens hulp nodig met de boodschappen, met koken en zelfs met douchen. Ze zou haar vader in huis kunnen halen, wat later in de ochtend naar haar werk gaan, wat vroeger thuiskomen en zelf voor hem zorgen. Daar zou zowel haar inkomen als de productiviteit van de startup onder lijden, maar de vader zou in elk geval verzorgd worden door een respectvolle, liefhebbende dochter. De programmeur kan ook een Mexicaanse thuisverzorgster inhuren die voor twaalf euro per uur bij haar vader gaat wonen en hem alle zorgen uit handen neemt. Dan gaan de programmeur en haar bedrijf op de oude voet door en zelfs de verzorgster en de kantoorruimte huren amsterdam Mexicaanse economie profiteren ervan. Wat moet de programmeur nu doen? Het marktkapitalisme heeft een duidelijk antwoord. Als de economische groei vereist dat onze familiebanden losser worden, dat mensen vaker ver bij hun ouders uit de buurt wonen en dat we thuiszorg importeren vanaf de andere kant van de wereld, dan moet dat maar. Bij dit antwoord komt echter wel een ethisch oordeel om de hoek kijken, en niet alleen feiten. Als sommige mensen zich specialiseren in het programmeren van software en andere hun tijd besteden aan de zorg voor ouderen, kunnen we ongetwijfeld meer software produceren en ouderen professionele zorg bieden. Maar is economische groei belangrijker dan familiebanden? Du moment dat het vrijemarktkapitalisme de vrijheid neemt om tot dergelijke ethische oordelen te komen, overschrijdt het de grens tussen het land van de wetenschap en het land van de religie. De meeste kapitalisten zouden waarschijnlijk niet blij zijn met het etiket ‘religie’, maar zelfs als religie kan het kapitalisme met opgeheven hoofd verdergaan. In tegenstelling tot andere religies, die ons geluk uitstellen tot na de dood, belooft het kapitalisme wonderen op aarde en maakt die soms zelfs waar. Onze overwinning op hongersnoden en infectieziekten is grotendeels te danken aan het vurige kapitalistische geloof in groei. Het kapitalisme verdient zelfs punten voor het verminderen van menselijk geweld en het vergroten van tolerantie en samenwerking. Zoals het volgende hoofdstuk toelicht, zijn daarbij ook andere factoren in het spel, maar het kapitalisme heeft wel degelijk een belangrijke bijdrage aan de mondiale harmonie geleverd door mensen aan te sporen de economie niet meer te zien als kantoorruimte huren eindhoven een nulsomspel, waarin jouw winst mijn verlies is, maar meer als een win-winsituatie, waarin jouw winst ook mijn winst is. Deze aanpak, waarbij het mes aan twee kanten snijdt, heeft veel meer mondiale harmonie gebracht dan eeuwen van christelijk gepreek over het liefhebben van naasten en het toekeren van de andere wang.

Heilige dogma’s

Gerelateerde afbeelding

Heilige dogma’s
In werkelijkheid is het niet altijd makkelijk om ethische oordelen te scheiden van feitelijke beweringen. Religies hebben de vervelende gewoonte om feitelijke beweringen tot ethische oordelen te verheffen, wat tot ernstige verwarring leidt en discussies vertroebelt die relatief simpel zouden moeten zijn. Zo verandert de feitelijke verklaring dat God de Bijbel heeft geschreven maar al te vaak in het ethische gebod dat we moeten geloven dat God de Bijbel heeft geschreven. Het geloof in deze feitelijke bewering wordt dan een deugd, terwijl het een vreselijke zonde wordt om eraan te twijfelen. Omgekeerd bevatten ethische oordelen stiekem vaak feitelijke beweringen waarover aanhangers het niet eens meer hebben, omdat ze volgens kantoor huren amsterdam hen onomstotelijk vaststaan. Het ethische oordeel dat alle menselijk leven heilig is (wat de wetenschap niet kan toetsen) kan dus gebruikt worden als omhulsel voor de feitelijke bewering dat elk mens een eeuwige ziel heeft (die wetenschappelijk betwist kan worden). Als Amerikaanse nationalisten de Amerikaanse natie heilig verklaren, is dat schijnbaar ethische oordeel in wezen gebaseerd op feitelijke beweringen als ‘de vs stonden vooraan bij de meeste morele, wetenschappelijke en economische vorderingen van de laatste paar eeuwen’. De bewering dat de Amerikaanse natie heilig is, is onmogelijk onder een wetenschappelijke loep te leggen, maar zodra we dit oordeel weglaten, kunnen we heel goed wetenschappelijk onderzoeken of de vs inderdaad verantwoordelijk zijn geweest voor een disproportioneel deel van de morele, wetenschappelijke en economische doorbraken. Dit heeft sommige filosofen, zoals Sam Harris, ertoe gebracht om te beweren dat de wetenschap alle ethische dilemma’s kan oplossen, omdat menselijke waarden altijd feitelijke beweringen in zich bergen. Harris denkt dat alle mensen één grote hoofdwaarde delen – het minimaliseren van leed en het maximaliseren van geluk – en dat alle ethische discussies in wezen feitelijke discussies zijn over de meest efficiënte manier om het geluk te maximaliseren.6 Islamitische fundamentalisten willen kantoor huren eindhoven naar de hemel om gelukkig te worden, liberalen geloven dat meer vrijheid ons geluk maximaliseert en Duitse nationalisten denken dat iedereen beter af zou zijn als Berlijn over de aarde zou regeren. Volgens Harris hebben islamisten, liberalen en nationalisten geen ethisch meningsverschil en zijn ze het in feite alleen oneens over de beste manier om hun gemeenschappelijke doel te realiseren.

De Bijbel

Gerelateerde afbeelding

De Bijbel houdt geen rekening met de mogelijkheid dat de droogte misschien een gevolg was van een vulkaanuitbarsting op de Filipijnen, dat Nebukadnezar hun land binnenviel uit commerciële overwegingen en dat koning Cyrus zo zijn eigen politieke redenen had om de Joden tegemoet te komen. De Bijbel is totaal niet geïnteresseerd in de ecologie van de wereld, de Babylonische economie of de Perzische politiek. Dit soort egocentrisme komt bij alle mensenkinderen voor. Kinderen uit alle religies en culturen denken dat zij het middelpunt van de wereld zijn en daardoor hebben ze weinig oprechte belangstelling voor de situatie en gevoelens van kantoor huren amsterdam anderen. Daarom zijn scheidingen ook zo traumatisch voor kinderen. Een vijfjarige kan niet begrijpen dat er zoiets belangrijks gebeurt om redenen die niets met hem te maken hebben. Hoe vaak papa en mama hem ook vertellen dat zij zelf mensen zijn met hun eigen problemen en wensen en dat ze niet gaan scheiden vanwege hem, het kind kan het niet bevatten. Het is ervan overtuigd dat alles vanwege hem gebeurt. De meeste mensen groeien over deze infantiele misvatting heen. Monotheïsten houden er tot hun dood aan vast. Net als een kind kan denken dat zijn ouders ruzie hebben vanwege hem, denkt de monotheïst oprecht dat het door hem komt dat de Perzen tegen de Babyloniërs vechten. Al in Bijbelse tijden hadden sommige culturen een veel accuratere voorstelling van de werkelijkheid. Animistische en polytheïstische religies schilderden de wereld af als een speelveld van talloze verschillende krachten in plaats van één god. Animisten en polytheïsten konden dus makkelijk accepteren dat veel gebeurtenissen niets met hen of hun favoriete god te maken hadden en dat het geen straf voor hun zonden of beloning voor hun goede daden betrof Griekse historici als Herodotus en Thucydides, en Chinese historici als Sima Qian, ontwikkelden heel erudiete historische theorieën die erg lijken op onze moderne denkbeelden. Ze verklaarden dat oorlogen en revoluties uitbreken door een samenspel van talloze politieke, sociale en economische factoren. Mensen kunnen het kantoor huren eindhoven slachtoffer van oorlog worden zonder daar op wat voor manier dan ook schuld aan te hebben. Als gevolg daarvan ontwikkelde Herodotus een levendige belangstelling voor de Perzische politiek, terwijl Sima Qian zich verdiepte in de cultuur en religie van barbaarse steppevolkeren.

Een gezamenlijk web van verhalen

Gerelateerde afbeelding

Betekenis ontstaat als veel mensen een gezamenlijk web van verhalen weven. Waarom heeft een bepaalde handeling-zoals trouwen in de kerk, vasten tijdens de ramadan of stemmen op verkiezingsdag – in mijn ogen zin? Omdat mijn ouders dat ook vinden, net als mijn broers, mijn buren, mensen in nabijgelegen steden en zelfs de inwoners van verre landen. En waarom vinden al die mensen dat het zin heeft? Omdat hun vrienden en buren er ook zo over denken. Mensen versterken continu elkaars geloof in een proces dat zichzelf in stand houdt. Elk rondje wederzijdse bevestiging trekt het web van betekenis strakker aan, tot je nauwelijks nog de keuze hebt om iets anders te geloven dan alle anderen. Maar zo’n web van betekenis valt door de decennia en eeuwen heen uit elkaar en intussen wordt er een nieuw web gesponnen. Het bestuderen van kantoor huren arnhem de geschiedenis komt neer op toekijken hoe die webben gesponnen en afgebroken worden en het besef dat de dingen die voor mensen in een bepaalde tijd het allerbelangrijkste lijken wat er is, voor hun nakomelingen volslagen betekenisloos kunnen worden. In 1187 versloeg Saladin de kruisvaarders in de Slag bij Hattin en veroverde hij Jeruzalem, waarna de paus opdracht gaf voor de Derde Kruistocht om de Heilige Stad te heroveren. Stel je een adellijke Engelse jongeling voor die John heette en het kasteel van zijn ouders verliet om tegen Saladin te gaan vechten. John geloofde in de objectieve betekenis van zijn daden. Volgens hem zou zijn ziel, als hij sneuvelde tijdens de kruistocht, na zijn dood opstijgen naar de hemel, waar hem eeuwige gelukzaligheid zou wachten. Hij zou het een gruwelijke gedachte vinden dat de ziel en de hemel alleen maar verhalen zijn die verzonnen zijn door mensen. John geloofde met heel zijn hart dat hij, als hij het Heilige Land bereikte en een of andere moslimstrijder met een grote snor hem de kop zou inslaan met een bijl, een ondraaglijke pijn zou voelen, dat zijn oren zouden tuiten, dat zijn benen hem niet meer zouden houden, dat zijn blikveld zou verduisteren en  kantoor huren den haag dat hij het volgende moment ineens omringd zou zijn door helder licht. Hij zou engelengezang en melodieus harpspel horen, waarna hij door stralende, gevleugelde cherubijnen door een schitterende gouden poort geleid zou worden.

Het gevolg van elektrische activiteit

Gerelateerde afbeelding

Op die vraag hebben we tot dusver geen goed antwoord. Filosofen beseften duizenden jaren geleden al dat het onmogelijk is om afdoende te bewijzen dat iets of iemand anders dan jijzelf over een geest beschikt. Zelfs als het over andere mensen gaat, nemen we maar gewoon aan dat ze een bewustzijn hebben, maar zeker weten kunnen we het niet. Misschien ben ik wel de enige in het hele universum die iets voelt en zijn alle andere mensen en dieren niet meer dan geestloze robots? Misschien droom
ik wel en is iedereen die ik tegenkom gewoon een personage in mijn droom? Misschien zit ik wel vast in een virtuele kantoor huren amsterdam wereld en zijn alle wezens die ik zie alleen maar simulaties? Volgens het huidige wetenschappelijke dogma is alles wat ik ervaar het gevolg van elektrische activiteit in mijn hersenen en zou het daarom theoretisch haalbaar moeten zijn om een complete virtuele wereld te simuleren die ik onmogelijk van de ‘echte’ wereld zou kunnen onderscheiden. Sommige hersenwetenschappers geloven dat we dat soort dingen over niet al te lange tijd ook zullen doen. Maar wie weet, misschien is het al gedaan, en wel met jou. Weet jij veel, misschien is het in werkelijkheid wel 2216 en ben je een verveelde tiener die zich vermaakt met een spelletje ‘virtuele wereld’ dat de primitieve, spannende wereld van de vroege eenentwintigste eeuw simuleert. Zodra je serieus stil gaat staan bij de uitvoerbaarheid van dit scenario, leidt de wiskunde je naar een bijzonder griezelige conclusie: aangezien er maar één echte wereld is, terwijl het aantal potentiële virtuele werelden oneindig is, is de kans dat jij toevallig in de enige echte wereld zit zo goed als nul. Geen enkele wetenschappelijke doorbraak heeft dit notoire ‘probleem van andere geesten’ kunnen oplossen. De beste test waarmee geleerden tot nu toe op de proppen zijn gekomen heet de turingtest, maar die onderzoekt alleen sociale conventies. Volgens de turingtest moet je, om kantoor huren eindhoven te bepalen of een computer een denkend wezen is, tegelijk met die computer en met een echte persoon communiceren, zonder te kunnen uitmaken wie wie is. Je kunt alle vragen stellen die je wilt, je kunt spelletjes spelen, discussiëren en zelfs met ze flirten. Neem zo lang de tijd als je wilt. Vervolgens moet je beslissen wie de computer is en wie de mens. Als je er niet uit komt of je vergist, heeft de computer de turingtest doorstaan en zouden we hem moeten behandelen alsof hij echt een bewustzijn heeft. Maar natuurlijk zou dat geen echt bewijs zijn. Het erkennen van het bestaan van andere geesten is puur een sociale en juridische kwestie.

Kettingreacties

Gerelateerde afbeelding

Je zou kunnen aanvoeren dat we een geest nodig hebben omdat die herinneringen opslaat, plannen maakt en volkomen autonoom totaal nieuwe beelden en ideeën genereert. Hij reageert niet louter op prikkels van buitenaf Als een mens bijvoorbeeld een leeuw ziet, reageert hij daar niet automatisch op. Hij herinnert zich dat zijn tante een jaar geleden is opgevreten door een leeuw. Hij stelt zich voor hoe het zou voelen als een leeuw hem aan stukken scheurt. Hij bedenkt wat er van zijn verweesde kinderen moet worden. Daarom vlucht hij. Zo zijn er heel veel kettingreacties die beginnen op initiatief van de geest en niet door een acute externe prikkel. Zo kan een herinnering aan een leeuwenaanval uit het verleden ook spontaan bij een mens opkomen, waardoor hij gaat nadenken over het gevaar dat conference room arnhem leeuwen vormen. Vervolgens verzamelt hij de rest van de stam en kunnen ze brainstormen over nieuwe manieren om leeuwen te verjagen. Maar wacht even, wat zijn die herinneringen, voorstellingen en gedachten dan precies voor dingen? Waar zitten ze? Volgens de huidige biologische theorieën spelen onze herinneringen, voorstellingen en gedachten zich niet af in hogere, immateriële sferen, maar bestaan ze eveneens uit lawines van elektrische signalen van miljarden neuronen. Dus zelfs als we herinneringen, voorstellingen en gedachten meerekenen, zitten we nog steeds met een reeks elektrochemische reacties die langs miljarden neuronen gaan en eindigen met het in actie komen van bijnieren en beenspieren. Is er ook maar één stapje op deze lange, omslachtige reis waarbij de geest even ingrijpt, tussen de actie van het ene neuron en de reactie van het volgende door, om te beslissen of het tweede neuron moet afgaan? Komt er ook maar één elektron in beweging door het subjectieve gevoel van angst in plaats van door de beweging die een ander deeltje al heeft gemaakt? Als dat niet zo is -dus als elk elektron alleen maar in beweging komt omdat een ander elektron eerst in beweging is gekomen -, waar is het dan voor nodig dat we angst voelen? Als er toch iets in de geest gebeurt wat alles wat er in het neurale netwerk gebeurt overstijgt, waar conference room den haag gebeurt dat dan? Stel dat ik je vraag wat Homer Simpson van het schandaal met Bill Clinton en Monica Lewinsky zou vinden. Waarschijnlijk heb je daar nooit eerder over nagedacht, dus moet je geest twee herinneringen samenvoegen die nog nooit iets met elkaar te maken hebben gehad, waarbij misschien een beeld bovenkomt van Homer die bier drinkt terwijl hij de president op tv ziet verklaren dat hij ‘geen seksuele omgang met die vrouw heeft gehad’. Waar vindt die samenvoeging plaats?